Huisarts Boy Edgar had zijn praktijk in het laatste hoge huis, hoek Rijksstraatweg - Berkenstraat,tegenover de huidige dierenartspraktijk.
Huisarts Boy Edgar had zijn praktijk in het laatste hoge huis, hoek Rijksstraatweg - Berkenstraat,tegenover de huidige dierenartspraktijk. Archief Stichting Oud-Duivendrecht

Oud Duivendrecht: Boy Edgar, musicus, arts en verzetsheld

Historie

DUIVENDRECHT In deze nieuwe serie van Stichting Oud-Duivendrecht schrijft Ans Quirijnen over bekende mensen die in Duivendrecht gewoond en/of gewerkt hebben. In deze aflevering over de veelzijdige huisarts Boy Edgar die van 1969 tot 1979 praktijk hield in een prachtig pand aan het begin van de Rijksstraatweg. Veel mensen herinneren hem als bandleider, muzikant en huisarts in de Bijlmermeer en Duivendrecht, maar ook zijn verzetsrol in de oorlog is een belangrijk onderdeel van zijn leven geweest.

JONGE JAREN George Willem Fred Edgar (1915-1980) bekend geworden als Boy Edgar groeide op in Amsterdam als zoon van een koopman in Indische producten. Zijn vader was van Armeense afkomst, zijn moeder was Indisch. Aanvankelijk ging het de familie Edgar voor de wind. Tijdens zijn jeugd kon Boy Edgar al enkele malen Nederlands-Indië bezoeken. Tijdens de economische crisis in de jaren 30 ging het bedrijf van de familie Edgar echter failliet. Zijn vader overleed in 1935 en liet het gezin in armoede achter. 

Op de middelbare school kwam Edgar voor het eerst in aanraking met de jazzmuziek. Ondanks het feit dat hij geen enkele muzikale opleiding had gehad, slaagde Edgar erin zichzelf arrangeren en piano- en trompetspelen te leren. In 1932 begon hij met zijn opleiding medicijnen aan de Universiteit van Amsterdam. Hij trad veel op om zijn studie te kunnen betalen. Tijdens de oorlog deed hij zijn artsexamen. In 1936 won hij in Brussel een prijs voor amateur-solisten en een jaar later werd hij lid van het Haagse ensemble The Moochers. In 1939 werd hij leider van dit ensemble, wat hij bleef totdat de Duitse bezetter jazzmuziek verbood. Edgar bleef echter muziek componeren voor orkesten die nog wel mochten optreden. 

MEDICUS De studie geneeskunde was weliswaar een idee van zijn moeder maar Edgar heeft nooit een keuze kunnen of willen maken tussen de geneeskunde – hij schreef een briljant proefschrift over Multiple Sclerose (de ziekte waar zijn vrouw toen aan leed) en heeft het vak neurochemie mede op de kaart gezet –en de jazz. Hij wilde én serieus wetenschap bedrijven, én tot diep in de nacht musiceren, én er ’s morgens voor zijn patiënten zijn. Op een gegeven ogenblik was hij hoofd van het neuropathologisch laboratorium van epilepsiecentrum Meer en Bosch in Heemstede, universitair docent in Groningen en onderzoeksmedewerker aan het Instituut voor Antropobiologie in Utrecht, hoofdredacteur van Excerpta Medica, een internationaal vakblad, en tegelijkertijd een gevierd arrangeur en bigbandleider.

ACTIEVE ROL IN HET VERZET In 1943 werd het Boy Edgar en zijn Joodse vrouw Mimosa (roepnaam Mia) Frenk te heet onder de voeten door alle razzia’s in Amsterdam. Zij vonden met hun teckels een onderkomen op de eerste verdieping van het café-restaurant Begijnenhof in Heumen. Tegen het einde van de oorlog werd Boy gezocht door de Duitsers en was het jonge paar plots verdwenen. Maar Boy en Mimosa waren helemaal niet weg, maar hielden zich schuil op de zolder. Een paar honderd meter verder richting Mookstond een villa waar dokter Gerritsen woonde en praktijk voerde. De jonge arts Edgar werd assistent van de dorpsdokter in Heumen. Edgar heeft in de oorlog tientallen Joodse kinderen van deportatie gered door ze onder te brengen op veilige adressen rond Heumen. Boy pendelde op en neer tussen Amsterdam en Heumen en nam geregeld kinderen mee terug naar Gelderland. Zijn werk als dokter hielp hem daarbij. Hij had toestemming om ‘s avonds en ‘s nachts op straat te zijn. Als hij werd aangehouden, kon hij schermen met een bevalling.

EEN DUBBELTJE OP ZIJN KANT Marion Kaufmann vertelde bij Sonja Barend hoe ze in de oorlog als klein meisje met haar moeder naar Nederland was gevlucht en bij Boy en Mia ondergedoken had gezeten, eerst in Amsterdam, later in het Gelderse dorp Heumen. In Amsterdam was Marion aangehouden op straat toen zij samen met Mia op weg was naar de kapper om haar haar te laten bleken. Mia mocht gaan, maar het kleine meisje werd overgebracht naar de crèche aan de overkant van de Hollandsche Schouwburg, waar Joodse kinderen wachtten op deportatie. Edgar kocht een Duitse soldaat om waarna hij Marion meenam naar het onderduikadres in Heumen.

Boy Edgar geëerd…… wordt vervolgd. 

Ans Quirijnen

advertentie
advertentie