Kleine daden, grote impact: hoe vrijwilligers vluchtelingen ondersteunen

OUDER-AMSTEL Actieve vrijwilligers maken in een vluchtelingenopvang veel mogelijk. Ze zorgen voor allerlei activiteiten waar professionals geen tijd voor hebben, bijvoorbeeld een zinvolle, leuke en ontspannende bezigheid voor overdag. Maar het belang van vrijwilligerswerk gaat verder dan alleen praktische hulp.

Voor vluchtelingen geeft het contact met vrijwilligers, die hen tijd, energie en liefde geven, hoop en erkenning. Het geeft het gevoel dat ze niet alleen zijn in hun strijd en dat er mensen zijn die om hen geven. Zelfs als ze ver weg van huis zijn. 

Vrijwilligerswerk brengt ook een gevoel van menselijkheid terug in hun leven. Het creëert een veilige en ondersteunende omgeving. Daarin kunnen ze hun pijn delen, mogen ze hun verhalen vertellen, en kunnen ze beginnen met het opbouwen van een nieuwe toekomst in Nederland (als ze in Nederland mogen blijven).

VOLDOENING

“Maar vrijwilligerswerk brengt niet alleen de vluchteling ondersteuning.” Vertelt Patrick Raken, een gepassioneerde vrijwilliger die al jaren hulp biedt. “Na mijn pensionering wou ik niet achter de geraniums zitten. Door mijn tijd als gemeenteambtenaar beweeg ik mij makkelijk van het ene naar het andere loket. En ik vind het leuk om mensen te helpen. Daarom ben ik begonnen als vrijwilliger. Eerst als ontwikkelingswerker in Ghana, en nu komen er wekelijks mensen bij mij thuis om al pratend hun Nederlands te verbeteren.” legt Patrick uit. “Ik merk dat vrienden die nooit vrijwilligerswerk hebben gedaan een deel van het leven missen. Als je jouw eigen zaakjes goed op orde hebt, kan je wel Netflixen tot je in de kist ligt. Maar dat lijkt mij geen uitdagend leven. Het helpen van anderen geeft zoveel voldoening, dat ik het iedereen die een beetje tijd heeft, aanraad.”

VLUCHTELINGEN DE WEG WIJZEN

Patrick is nu actief als vrijwilliger in de vluchtelingenopvang in Duivendrecht. “Na alle media-aandacht wilde ik graag helpen. Daarom ging ik naar de voorlichtingsavond over de nieuwe opvang aan de Wenckebachweg. Hier kwam ik in aanraking met Coherente, de vrijwilligersorganisatie in Ouder-Amstel.” 

Patrick had meteen een klik. Na de opening ging hij al snel met een aantal nieuwe bewoners op pad om de omgeving te ontdekken. “Ik nam ze via kortste route mee naar het Dorpsplein in Duivendrecht om te laten zien waar de winkels zijn. Ook staat in het Dorpshuis een weggeefkast. Hierin liggen bijvoorbeeld maandverband en andere nuttige spullen. Veel asielzoekers en vluchtelingen komen naar Nederland met weinig of geen geld. Dan is het handig om te weten waar je deze basisbehoeften gratis of goedkoop kan krijgen.” Vertelt hij vol medeleven. “Ook zit in de buurt van de opvang een kringloopwinkel met voedselbank, waar de hulpverleners nog niet van wisten. Die heb ik met een aantal bewoners bezocht.” 

TAALLESSEN

Naast rondleidingen in de omgeving, geeft Patrick met vier andere vrijwilligers één uur per week taalles in het Dorpshuis. “Dit begint met simpel woordjes leren. Ik gebruik vaak plaatjes omdat het taalverschil zo groot is.” 

Het communiceren gaat wel eens lastig, maar daar heeft Patrick een oplossing voor gevonden. “Ik weet langzamerhand wie het beste Engels spreekt en die haal ik erbij als tolk. Soms gebruik ik een vertaal-app. Ik spreek op mijn mobieltje in het Nederlands, en de tekst komt er in het Cyrillisch, Arabisch of Tigrinya uit.” Hij geeft aan dat vooral de asielzoekers goed Engels spreken. “Zij hebben een lange tocht afgelegd waarbij ze onderweg veel van de taal hebben opgepikt. Verder krijgen de meesten uit West-Afrika op school al Engels.” Met Oekraïners is het een ander verhaal. “Zij spreken over het algemeen minder of geen Engels. Dan wordt het handen- en voetenwerk”. 

UIT DE KOU EN OP DE FIETS

Het vrijwilligerswerk brengt Patrick veel. “Het geeft enorme voldoening wanneer iets lukt. Ook geeft het contact en de hulp die je kan bieden een goed gevoel. Zo kwam ik tijdens de winter in een taalcafé met een Eritrese familie in gesprek. Ze gaven aan dat ze in de kou zaten. Na wat doorvragen bleek dat ze niet snapte dat ze een thermostaat hebben waarmee je de verwarming kan regelen. Ik legde uit hoe ze deze konden aanzetten. Zo haal je iemand met heel weinig moeite letterlijk uit de kou.”

Patrick is ondertussen benoemd tot de ‘fietsenvanger van Duivendrecht’. “Fietsen betekent vrijheid. Daarom deed ik recent een oproep voor tweedehands fietsen. Ik heb binnen twee maanden al 30 fietsen voor vluchtelingen verzameld! Met een kleine oproep en wat motivatie kan je veel bereiken. Dank aan alle gulle gevers.”

DOE ALLEEN WAT JE KAN

Patrick begrijpt dat vrijwilligerswerk niet in iedere agenda past. “Maar je hoeft helemaal niet een vast aantal uur per week te werken. Je kan ook eenmalig iets doen.” Zo nam Patrick onlangs, naast zijn vaste activiteiten, een groepje mee naar het Van Gogh museum. “Je moet vrijwilligerswerk doen dat bij jou en je leven past. Iedere bijdrage helpt, of het nu in uren, goederen of geld komt. Als iedereen iets kleins doet, verandert dat het leven van velen. Inclusief dat van jezelf.”

Ben je na het lezen van dit interview ook benieuwd of vrijwilligerswerk iets voor jou is? Schrijf je in bij Coherente via vrijwilligers.coherente.nl.

Désirée Kuster